Tarama donatının yerini söyler; sıyırma ise o donatının hâlâ sağlam olup olmadığını gösterir. İkisi birbirini tamamlar.
Sıyırma (Pas Payı Açma) ve Donatı Analizi nedir?
Sıyırma, seçilen bir noktada beton paspayının sınırlı ölçüde kaldırılarak donatının gözle görülür hâle getirilmesidir. Böylece elektromanyetik tarama ile ancak tahmin edilebilen bilgiler — gerçek çap, nervür tipi, korozyon derecesi ve kesit kaybı — doğrudan ölçülür.
Özellikle deniz etkisine açık bölgelerde, ıslak hacimlerin altında kalan elemanlarda ve su sızıntısı olan kolonlarda sıyırma, riskin gerçek boyutunu ortaya koyan tek yöntemdir. Ferroscan sağlam görünen bir donatının kesitinin korozyonla üçte bir oranında azaldığını göstermez; sıyırma gösterir.
Nasıl uygulanır?
- Ferroscan taraması ile donatı konumu belirlenir, sıyırma noktası seçilir.
- Paspayı, donatıya zarar vermeyecek şekilde ve sınırlı bir alanda kaldırılır.
- Donatı çapı kumpasla ölçülür; nervür yapısı ve tipi kaydedilir.
- Korozyon seviyesi derecelendirilir; kesit kaybı varsa ölçülür.
- Fotoğraflı tespit yapılır.
- Açılan bölge, koruyucu tamir harcı ile kapatılarak eski hâline getirilir.
Neden önemli?
- Korozyona uğramış donatının gerçek kesiti, taşıma kapasitesi hesabının girdisidir.
- Nervürsüz (düz) donatı tespiti, eski yapılarda aderans varsayımlarını tamamen değiştirir.
- Güçlendirme projesinde hangi elemanın mevcut donatısının korunabileceğine bu bulgularla karar verilir.
“Paspayı açıldığında görülen tek bir korozyonlu donatı, o binanın nem geçmişinin tamamını anlatır.”
Standart ve uygulama bilgileri
| Standart | Yerinde muayene — TS 708 ölçüm esasları |
| Hizmet grubu | Karot Alımı ve Tahribatsız Muayene |
| Uygulama yeri | Saha |
| Süre | Aynı gün |
| Hizmet bölgesi | Kartal merkez — İstanbul Anadolu ve Avrupa Yakası |
Sık sorulan sorular
Hayır. Açılan sınırlı alan, aderansı ve korumayı yeniden sağlayan tamir harcı ile kapatılır; işlem doğru uygulandığında kalıcı bir zayıflık oluşmaz.
Her binada zorunlu değildir. Tarama sonuçlarında şüphe varsa, yapı yaşı ileriyse veya nem/korozyon belirtisi görülüyorsa yapılması önerilir.