Riskli yapı tespiti, 6306 sayılı Kanun kapsamında, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından lisanslandırılmış kuruluşlarca yapılır. Süreç; malik başvurusu, laboratuvar çalışmaları (karot, donatı analizi, ferroscan) ve deprem performansının TBDY 2018 kapsamında hesaplanmasıyla ilerler. Malik veya yasal temsilcisi tek başına başvurabilir; tespit masrafı malike aittir.
Riskli yapı tespiti nedir?
Riskli yapı tespiti, bir binanın deprem karşısındaki davranışının teknik olarak değerlendirilmesi ve yasal eşiği aşan risk taşıyıp taşımadığının belirlenmesidir. Sonuç, binanın “riskli yapı” sayılıp sayılmayacağını ve dolayısıyla dönüşüm sürecine girip girmeyeceğini belirler.
Karar bir tahmin değildir: binanın beton dayanımı, donatı durumu ve taşıyıcı sistem düzeni ölçülür; sonuçlar mühendislik hesabıyla değerlendirilir.
Süreç adım adım (2026)
- Başvuru. Malik veya yasal temsilcisi, lisanslı bir kuruluşa başvurur. Diğer maliklerin onayı aranmaz; masraf başvuran malike aittir.
- Görevlendirme. Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'nca lisanslandırılmış kuruluş süreci yürütür.
- Laboratuvar çalışmaları. Binanın malzeme durumu ölçülür: karot ile beton dayanımı, sıyırma ve ferroscan ile donatı bilgisi.
- Performans hesabı. Elde edilen veriler, deprem performansının TBDY 2018 kapsamında hesaplanmasında kullanılır.
- Rapor. Lisanslı kuruluş, Başkanlığın belirlediği elektronik yazılım ve Uygulama Yönetmeliği Ek-2 esaslarına göre raporu düzenler ve Başkanlığa/İdareye iletir.
Laboratuvarın süreçteki rolü
Tespit raporu bir performans hesabına dayanır; hesap ise sahadan gelen ölçülü veriye. İşte laboratuvarın işi budur: karot ile betonun gerçek dayanımını, sıyırma ve ferroscan ile donatının cinsini, çapını ve yerleşimini belirlemek.
Burada sık karışan iki rolü ayırmak gerekir. Lisanslı kuruluş raporu düzenler ve sisteme işler; laboratuvar ise raporun dayandığı deney verilerini üretir. DNZ Grup Yapı Laboratuvarı laboratuvar rolündedir.
Hangi binalar için gündeme gelir?
Eski yönetmeliklere göre yapılmış binalar, görünür beton çatlağı veya donatı korozyonu olan yapılar, kaçak kat veya sonradan taşıyıcı müdahalesi görmüş binalar, zemin katı ticari kullanım için boşaltılmış yapılar ve deprem sonrası hasar şüphesi bulunan binalar öncelikli örneklerdir.
“Tespit raporu yalnızca bir belge değil; kentsel dönüşüm haklarından yararlanmanın ilk adımıdır.”
Sıkça sorulan sorular
Malikin kendisi veya yasal temsilcisi tek başına başvurabilir; diğer maliklerin onayı aranmaz. Tespit masrafı başvuran malike aittir.
Hayır. Karot yalnızca beton dayanımını gösteren bir ölçümdür. Riskli yapı kararı, tüm verilerle yapılan performans hesabına dayanır ve lisanslı kuruluşça verilir.
Değerlendirme TBDY 2018 (Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği) hükümlerine göre yapılır.
Binanız için gereken laboratuvar çalışmalarını planlayalım. Karot, donatı analizi ve ferroscan çalışmalarını İstanbul genelinde yürütüyoruz. Ayrıntılı bilgi: Kentsel Dönüşüm ve Riskli Bina Tespiti · Ücretsiz keşif talep edin