Riskli Yapı Tespiti

Kentsel Dönüşüm

Riskli yapı tespiti nedir?

Riskli yapı, taşıyıcı sisteminin deprem sırasında can güvenliğini tehlikeye düşürecek ölçüde hasar görmesi ya da yıkılması beklenen binadır. 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında yürütülen tespit, gözle yapılan bir değerlendirme değildir: binadan alınan numunelerin laboratuvarda deneye tabi tutulmasına ve sonuçların mühendislik hesabıyla değerlendirilmesine dayanır.

Tapuda kayıtlı bağımsız bölüm sahibi olan her malik, diğer maliklerin onayı olmadan tek başına riskli yapı tespiti talep edebilir.

Süreç adım adım

• Başvuru ve ön inceleme — malik olarak lisanslı kuruluşa başvurulur; tapu ve kimlik sunulur, taşıyıcı sistem yerinde gözlemlenir.
• Saha çalışması ve numune alımı — kolon ve perdelerden TS EN 12504-1'e göre karot alınır, donatı düzeni ferroscan ile taranır.
• Laboratuvar deneyleri — karot numunelerinin basınç dayanımı TS EN 12390-3'e göre ölçülür; sıyırma ve ferroscan bulgularıyla birlikte mevcut malzeme parametreleri belirlenir. (Zemin verisi gerekiyorsa, yürürlükteki zemin etüt raporundan alınır; zemin etüdü ve sondaj hizmet kapsamımızda değildir.)
• Değerlendirme ve rapor — TBDY 2018 esaslarıyla taşıyıcı sistem değerlendirilir; sonuç, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı'nın elektronik sistemine işlenerek riskli/risksiz kararı raporlanır.

Laboratuvarımızın rolü

DNZ Grup Yapı Laboratuvarı, bu sürecin deney ve numune çalışmalarını yürütür: karot alma ve basınç deneyi, sıyırma ile donatı analizi, ferroscan ile tahribatsız donatı taraması. Raporu düzenleme yetkisi, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tarafından lisanslandırılmış kuruluşlara aittir; laboratuvar çalışması bu raporun teknik altyapısını oluşturur. Hangi adımı kimin yürüteceği konusunda sizi yönlendiririz.

“Tespit raporu yalnızca bir belge değil; kentsel dönüşüm haklarından yararlanmanın ilk adımıdır.”

Bina riskli çıkarsa ne olur?

Bina riskli olarak tespit edilirse malikler; tahliye, yıkım ve yeniden yapım süreçlerinde kira yardımı ve kredi desteği gibi 6306 kapsamındaki haklardan yararlanabilir. Tespit sonucuna itiraz hakkı da bulunmaktadır. Bina risksiz çıkarsa, elde edilen malzeme verileri güçlendirme kararı ve bakım planlaması için kullanılabilir.

Not: Riskli yapı tespiti mevzuatı güncellenmektedir. 6306 sayılı kanunun Uygulama Yönetmeliği'nde 04.02.2026 tarihinde değişiklik yapılmış olup, tespit ve raporlama yetkisi Kentsel Dönüşüm Başkanlığı nezdinde yürütülmektedir.